Een ijzeren bolletje dat energie opslaat. Een circulaire oplossing voor elektronisch afval. En een robotpak dat mensen met een dwarslaesie helpt lopen. Studententeams werken aan tal van concrete technische vraagstukken. Met de KIVI Engineering Student Team Award krijgen deze jonge ingenieurs erkenning voor hun werk.

De ene student bouwt een prototype, een ander rekent aan een technisch probleem en verderop wordt een ontwerp opnieuw onder handen genomen. Bij studententeams draait het niet alleen om wat er in de collegezaal wordt geleerd. De kennis die studenten daar opdoen moeten ze ook toepassen buiten het reguliere studieprogramma. De projecten die de Nederlandse technische studententeams oppakken lopen sterk uiteen, maar hebben gemeen dat ze kennis uit verschillende vakgebieden samenbrengen en een idee omzetten in een werkende technologie. Daarvoor werken de teams samen met bedrijven en onderzoekers en bouwen ze prototypes die op beurzen, in laboratoria of tijdens internationale competities worden getest.

Sinds 2022 zet KIVI deze teams in de schijnwerpers met de Engineering Student Team Award. De prijs is mede op initiatief van Prinses Mabel opgezet om de prestaties van technische studenten zichtbaar te maken, hun innovatieve projecten meer bekendheid te geven en hun ontwikkeling te stimuleren. In dit artikel laten de winnaars van de drie eerdere edities de verschillende richtingen zien die ambitie op kan gaan.

Energie opslaan in ijzer

De opslag van waterstof is een van de technische vraagstukken waar studententeams zich op richten. Waterstof kan een rol spelen in een duurzaam energiesysteem, maar de opslag en het transport ervan brengen technische uitdagingen met zich mee. Gasvormige waterstof vraagt om geschikte opslagvoorzieningen en ook vloeibare waterstof stelt hoge eisen aan de infrastructuur. Team SOLID van de Technische Universiteit Eindhoven onderzoekt een alternatief: sla de energie op in ijzer en vervoer dit in plaats van waterstof.

 Dit principe berust op een chemische cyclus waarbij ijzer en stoom met elkaar reageren en waterstof en ijzeroxide ontstaan. De vrijgekomen waterstof kan worden gebruikt als energiedrager. Door het ijzeroxide vervolgens weer te reduceren, kan de cyclus worden herhaald. Zo fungeert het materiaal – dat relatief eenvoudig kan worden opgeslagen en vervoerd – als een soort oplaadbare energiedrager. Met de Steam Iron Reactor One bouwden de studenten een proefopstelling om het principe te testen.

Team SOLID bestaat sinds 2016 en werkt met opeenvolgende lichtingen studenten aan de ontwikkeling van de technologie. Dat vraagt om meer dan materiaaltechnologie, een goed technisch ontwerp en het afstemmen van chemische processen. Nieuwe teamleden moeten zich inwerken, kennis overnemen en voortbouwen op het werk van hun voorgangers. Tegelijkertijd moet het project voldoende continuïteit houden om op langere termijn resultaten te boeken.

 In 2024 won Team SOLID de KIVI Engineering Student Team Award. De jury zag potentie in de technologie, die bij verdere ontwikkeling en opschaling een bijdrage zou kunnen leveren aan de energietransitie. Behalve het innovatieve aspect erkent de prijs ook de organisatie die nodig is om die technologie verder te brengen. SOLID laat zien hoe studenten tijdens hun opleiding al te maken krijgen met vraagstukken die ook voor de industrie van belang zijn.

Van elektronisch afval naar grondstof

Een jaar eerder ging de award naar CORE Changemakers, eveneens van de TU Eindhoven. Dit team richt zich op de circulaire economie, met technologieën die de verwerking van elektronisch afval kunnen verbeteren als belangrijk aandachtspunt. Afgedankte apparaten zoals telefoons of computers bevatten materialen die opnieuw bruikbaar zijn, maar het terugwinnen hiervan is echter niet vanzelfsprekend doordat verschillende materialen en onderdelen dicht op elkaar zijn verwerkt. Dit vraagt om geschikte technologie en een andere manier van omgaan met grondstoffen.

De ambitie is breder dan één recyclingmachine ontwikkelen: CORE wil bijdragen aan de transitie naar een circulaire economie door nieuwe technologieën te ontwikkelen, kennis en expertise rond recycling en materiaalhergebruik versterken en studenten ervaring te laten opdoen met circulaire innovaties. Dat vraagt om een andere manier van ontwerpen. Bij een product dat vanaf het begin is gericht op hergebruik, telt niet alleen hoe goed het functioneert tijdens gebruik. Ook de wijze waarop materialen na afloop uit elkaar gehaald, gescheiden en opnieuw benut kunnen worden, speelt een rol.

Op de KIVI-website vertelt Dirk van Meer, CEO van CORE Changemakers, in een video over de betekenis van deelname aan en het winnen van de award. Dit perspectief is relevant omdat de ontwikkeling van studententeams niet ophoudt bij het maken van een prototype of een prijsuitreiking. Erkenning kan helpen om een project onder de aandacht te brengen en het gesprek met mogelijke partners, onderzoekers en andere geïnteresseerden aan te gaan.

Techniek voor een inclusievere samenleving

Bij Project MARCH staat niet de opslag van energie of het hergebruik van grondstoffen centraal, maar de bewegingsvrijheid van mensen. Het studententeam van de TU Delft ontwikkelt een gemotoriseerd exoskelet voor mensen met een dwarslaesie. Met het draagbare robotsysteem willen de studenten mensen met een volledige of gedeeltelijke verlamming helpen om weer op te staan en zelfstandig te lopen.

Ieder jaar werkt een nieuwe groep studenten aan een nieuw prototype. De ontwikkeling daarvan vraagt om een combinatie van werktuigbouwkunde, elektronica, robotica en besturingstechniek. Ook medische kennis is van belang: bewegingen moeten niet alleen technisch mogelijk zijn, maar tevens aansluiten bij de gebruiker en diens mogelijkheden. Dat maakt het project tot een technisch vraagstuk waarin prestaties en menselijke behoeften voortdurend samenkomen.

Project MARCH bestaat sinds 2015 en werkt als non-profitteam volgens het open-sourceprincipe. De ontwerpen en opgedane kennis worden vrij gedeeld met de bredere wetenschappelijke en maatschappelijke gemeenschap. Zo kunnen ook andere ontwikkelaars en onderzoekers voortbouwen op de resultaten. Die keuze onderstreept dat de maatschappelijke waarde van een technisch project niet alleen zit in het eindproduct, maar ook in de kennis die het oplevert.

In 2026 won Project MARCH zowel de juryprijs als de publieksprijs van de KIVI Engineering Student Team Award. Deze erkenning benadrukt de technische ambitie van het team en de maatschappelijke betekenis van het project – technische innovatie kan direct verbonden zijn met zelfstandigheid, toegankelijkheid en kwaliteit van leven. Het laat bovendien zien hoe een studententeam een vraagstuk kan benaderen dat niet binnen één technische discipline valt.

Wat maakt een team bijzonder?

De eerdere winnaars van de KIVI Engineering Student Team Award laten zien dat er niet één route naar een sterke technische prestatie bestaat. Het ene team ontwikkelt een nieuw energiesysteem, het andere zoekt naar oplossingen voor elektronisch afval of bouwt technologie die mensen met een lichamelijke beperking helpt om mobieler te worden. KIVI beoordeelt de deelnemende teams op vier competenties: teamgeest, innovatiekracht, maatschappelijke impact en expertise.

Het gaat dus niet alleen om de technische inhoud. Ook kennis delen, verschillende specialismen samenbrengen en gezamenlijk aan een doel werken tellen mee.

Dat is belangrijk in projecten die meerdere jaren kunnen duren. Studenten komen en gaan, ontwerpen veranderen en technische problemen vragen soms om een andere aanpak dan aanvankelijk werd gedacht. De continuïteit van een team is daarom bijna net zo belangrijk als het idee waarmee het begon.

De award geeft deze inspanningen een podium. Niet omdat elk studentenproject direct tot een in de praktijk toepasbare innovatie leidt, maar omdat zo zichtbaar wordt hoe ingenieurs in opleiding leren om complexe vraagstukken te benaderen en technische mogelijkheden te onderzoeken.

Welk team verdient de award van 2027?

De volgende winnaar van deze award hoeft nog niet bekend te zijn bij een groot publiek. Misschien werkt er op dit moment een studententeam aan een nieuw energiesysteem, een slimme productietechniek of een oplossing voor een maatschappelijk probleem. Een team dat nog weinig bekendheid heeft, maar met zijn aanpak, expertise en samenwerking laat zien wat jonge ingenieurs kunnen bereiken. Ken jij een technisch studententeam dat deze erkenning verdient? Nomineer het dan voor de KIVI Engineering Student Team Award 2027.Nomineren kan tot en met 24 november 2026. Bekijk de voorwaarden en nomineer een team via de KIVI-website.